Column Pieter van Heiningen: ‘Tachtig jaar Vrijheid’

PUTTEN Maandag jongstleden vierden we tachtig jaar bevrijding. Op 4 mei vond de Nationale Herdenking plaats. Ook in Putten werd daar aandacht aan besteed. Dat gebeurde bij het monument op de oude Algemene Begraafplaats. Voorafgaand hieraan werd er onder grote belangstelling een stille tocht gehouden. 

In aanloop naar deze plechtigheden was er een bevrijdingstocht over de Noord-Veluwe op 19 april van dit jaar. Dat was een indrukwekkende optocht en veel belangstellenden stonden dit keer langs de route. Maar dit komt mij wat romantischer over, dan het toen in werkelijkheid was. 

De littekens die de WOII naliet zijn nog steeds aanwezig en voelbaar. Zeker ook voor de inwoners van Putten. We kennen allemaal de gezellige winkels aan de Kerkstraat. Maar op 1 oktober 1944 werden daar tal van mannen opgepakt tijdens de razzia. Gewone mensen zoals jij en ik. Slechts een enkeling keerde terug. Voor de achterblijvers was het verdriet enorm groot. In de video “Vergeven, niet vergeten” zie je hoe groot het verdriet nu nog steeds is.

Alhoewel ik net na deze vreselijke oorlog geboren werd, speelden angsten en emoties bij mijn familie soms een grote rol. Als het onweerde, maakte mijn moeder ons ‘s nachts wakker en gingen we bij het licht van een kaars in de kelder zitten. Samen wachtten we dan tussen de weckflessen en de Keulse pot met zuurkool tot het onweer over was. In het spaarzame licht zag ik de angst in haar ogen. Later hoorde ik dat mijn ouders het bombardement van Rotterdam ternauwernood hadden overleefd. Die angst is altijd bij haar gebleven. 

Mijn opa, tijdens de oorlog rijksveldwachter in Nunspeet, weigerde op bevel van overste Feenstra Joodse landgenoten en verzetsmensen op te pakken. Als dank voor zijn moed werd hij met vijf anderen gearresteerd en vervolgens naar kamp Vught gebracht. Daar ondervond hij de wreedheid van mensen. Als gijzelaar was hij geen dag zijn leven zeker (zie ook ‘Mijn opa, mijn held’). Toen ik groter was en zijn geschiedenis kende, begreep ik waarom hij een stille man was. Als hij pijp rookte, kon hij daar uren van genieten zonder wat te zeggen. 

Vrijheid is helemaal niet vanzelfsprekend. Kijk naar de oorlogen, die momenteel woeden.  

Zijn wij bereid om op te komen voor een ander? Vrijheid betekent juist verantwoordelijkheid, ook voor de ander. Dat is lang niet altijd gemakkelijk. Maar zeker de moeite waard, helemaal voor nog eens tachtig jaar vrijheid. 

Lees ook

Subsidies voor plaatselijke biebs in De Aker en Huinen Putten