‘Je zorgt er samen voor dat iedereen veilig thuiskomt’

,,Ik ga na elf uur ‘s avonds niet meer alleen over straat.” Dat is slechts één voorbeeld van een regel van Manon (39) om haar eigen veiligheid te vergroten. ,,Ik ben dan weliswaar niet meer de jongste en daardoor misschien minder aantrekkelijk. En ik ben niet dusdanig op leeftijd dat ik een makkelijk slachtoffer ben. Maar ik ben me altijd bewust van mijn omgeving onderweg en vermijdt risico’s. Zeker in het donker.”

Dagelijks zijn meisjes, jongedames en vrouwen bezig met hun fysieke veiligheid in de omgeving waar ze zich in bevinden. Horrorverhalen zoals de gruwelijke moord op de 17-jarige Lisa uit Abcoude in augustus 2025 na een avondje stappen, versterken het bewustzijn binnen de doelgroep alleen maar meer.

Over veiligheid valt niet te onderhandelen wat Manon betreft. ,,Ik denk bij elke afspraak die ik ‘s avonds heb na over hoe ik erheen ga. Fietsen? Goedkoper, duurzamer, prettiger, makkelijker. Ja, misschien allemaal. Maar als het niet veilig is omdat ik alleen terug moet dan pak ik toch echt de auto en laat die alcoholische drankjes wel achterwege.” Vervoer is dan nog maar één van de aspecten. ,,Dan nog moet je alleen naar je auto toe lopen en maakt het uit waar je die parkeert.”

Dus is Manons mobiele telefoon voldoende opgeladen voordat ze de avond vertrekt. ,,Mijn man weet waar ik ben en de afspraak is dat ik hoe dan ook app wanneer ik vertrek. Ik weet wat er achter mij gebeurt en scan voortdurend mijn omgeving. Mijn telefoon heb ik in mijn hand en wanneer ik me niet veilig voel, dan bel ik, ongeacht het tijdstip.” 

Op die telefoon zijn tegenwoordig ook allerlei manieren om snel contact te zoeken met noodnummers of belangrijke personen. Bij een iPhone zijn er instellingen voor SOS-noodmeldingen en trucs om razendsnel 112 te kunnen bellen. De verschillende manieren om telefoons te lokaliseren en locaties te delen is ook zo’n manier. 

,,Vriendinnen die geen partner thuis hebben zitten, die delen hun locatie terwijl ze onderweg zijn naar huis. Even een berichtje dat ze goed zijn thuisgekomen voor je gaat slapen. Want we wonen niet allemaal in hetzelfde huis, dezelfde straat of zelfs in dezelfde buurt of wijk. Dus je zorgt er met elkaar voor dat die ander dan ook veilig is.”

GEEN DISCO Ook Anna (19) herkent dat ze vooraf nadenkt over haar weg terug naar huis. ,,Mijn ouders willen dat ik met andere mee fiets. Het liefst met jongens. Ik weet niet beter dan dat ze dat al mijn hele leven zeggen. Ook tegen mijn zus.” Want het gevoel van veiligheid op straat bij vrouwen, speelt ook binnen de veilige muren van een huis waar ouders zich er druk over maken.

,,Eigenlijk ga ik niet vaak stappen. Ik vind die drukte in de kroegen en dan vooral iedereen onder invloed niet prettig.” Anna is daarmee een voorbeeld van de trend die wordt gesignaleerd onder jongeren. Steeds minder vaak zijn die te vinden in een kroeg of discotheek om op de dansvloer zich uit te leven. ,,Ik spreek liever af bij vrienden thuis. Daar is geen gedoe. Je kunt vrij wat drinken en we zorgen met elkaar dat we veilig thuiskomen, of we blijven logeren.”

Want ongewenste aanrakingen van schouders, middels, heupen en zelfs billen staand of dansend in een overvolle kroeg kent Manon maar al te goed. ,,Hoe vaak je wel niet met een vriendin even van plek moest wisselen om zo’n man die achter je te dicht tegen je aan komt dansen te vermijden. Echt dramatisch. Dat deed je dan omdat zo’n vent de boodschap ‘ik heb geen interesse in jou’ simpelweg negeerde.”

Inmiddels zijn er codewoorden in de kroeg om met de barmedewerker te delen wanneer seksueel lastig vallen echt grensoverschrijdend is en de persoon in kwestie de begrenzing duidelijk niet begrijpt. Anna weet hoe ze nee moet zeggen. ,,Dan ben ik ook echt wel duidelijk.” Maar luistert iedereen daar ook naar?

CULTUUROMSLAG ,,Ik heb zo vaak discussies meegemaakt met mannen die vinden dat vrouwen er om vragen omdat ze zo sexy gekleed gaan. Verschrikkelijk, de manier waarop daarover wordt gegrapt en gesproken. Alsof vrouwen meedoen aan een veekeuring.” 

Het gevoel van ongelijkheid blijft. ,,Ik adviseer mijn dochter straks ook met een vriend terug te fietsen. Mannen zijn sterker, sneller en weet ik veel wat. Maar in de basis vind ik het scheef. Vrouwen zijn mensen, net als mannen en gelijk aan mannen. Geen prooi. Niet minderwaardig. Waarom moeten zij dan drie keer nadenken over hun veiligheid en knipperen mannen niet eens met hun ogen? Die cultuur, dat zie ik echt graag anders. ik weet alleen niet hoe.”

Ook Anna heeft geen concrete ideeën over hoe de veiligheid voor vrouwen kan worden verbeterd. Maar de wens is er wel. ,,Het zou fijn zijn als je je niet meer druk hoeft te maken over je veiligheid. In de kroeg of op straat.”

Wat vindt de politiek?

In de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen op 18 maart behandelt de Puttenaer thema’s die spelen in de maatschappij. Vandaag staat het thema vrouwveiligheid centraal. In een korte reactie geven de politieke partijen aan wat hun standpunt daarin is.

ChristenUnie

Als ChristenUnie Putten vinden wij de veiligheid van vrouwen een belangrijk thema. Onze missie is om op te komen voor mensen zonder stem. Vrouwen die zich onveilig voelen, ervaren vaak drempels om zich uit te spreken, juist voor hen willen wij zichtbaar en hoorbaar zijn. 

Daarom hebben wij van harte ingestemd met het onder de aandacht brengen van de campagne Orange the World en vragen wij in de raad regelmatig aandacht voor groepen die zich onveilig voelen.

Putten is gelukkig een veilig dorp, en dat mogen we benoemen. Tegelijk weten we dat veel onveiligheid zich achter de voordeur afspeelt. De gemeente zet zich hier actief voor in, en dat blijven wij kritisch volgen. 

Wat ons betreft kan het nog beter, bijvoorbeeld met een laagdrempelig meldpunt waar inwoners onveilige situaties of plekken kunnen melden. Dat vergroot de veiligheid van vrouwen én van alle inwoners.

SGP

Veiligheid is een kerntaak van de overheid. Specifiek verdient veiligheid voor vrouwen aandacht. Mannen en vrouwen zijn nu eenmaal niet hetzelfde. Vrouwen zijn kwetsbaarder en voelen zich vaker onveilig. Dat is begrijpelijk. Het komt niet in het minst door het gedrag van mannen. Dat vraagt om een fundamentele oplossing.

Wat mannen en vrouwen delen is dat zij geschapen zijn naar het beeld van God. Voor ons als SGP is daarom elk mens even waardevol en verdient iedereen bescherming. Van het ongeboren leven tot de broze ouderdom toe. Zodra we die overtuiging loslaten, is uiteindelijk niemand veilig. 

De rol van de overheid is daarom naast beschermen en begrenzen ook bewust maken. Dat begint al thuis. Moeders en vaders dragen verantwoordelijkheid hun kinderen respect voor de ander en voor het leven te leren. Gods geboden zijn niet om te beknotten, maar om te beschermen. Die in praktijk brengen is goed voor iedereen.

GroenLinks/PvdA

Het is belangrijk de positie van vrouwen te versterken, zodat meer vrouwen zich uitspreken, invloed hebben en politiek actief worden. Met Sandy Ruitenberg-Doest heeft onze partij een vrouwelijk gezicht in een traditioneel door mannen gedomineerde lokale politiek. De partij streeft naar een evenredige verdeling van sekse in alle politieke en bestuurlijke functies.

Vrouwen moeten zich veilig kunnen voelen op straat. Wij willen de capaciteit van wijkagenten en boa’s vergroten zodat de veiligheid op straat vergroot wordt. Slecht werkende straatverlichting, zoals eerder op de Halvinkhuizerweg, vergroot gevoelens van onveiligheid. De gemeente moet snel storingen verhelpen en blijven investeren in goed verlichte routes.

In onze gemeente staan we voor de rechten van vrouwen en van mensen uit de regenbooggemeenschap. Het Inclusiepanel ‘Putten voor iedereen’ geeft vrouwen een stem. We ondersteunen hen en zetten in op meer bekendheid bij alle inwoners.

VVD

Veiligheid draait niet alleen om cijfers, maar vooral om hoe mensen zich voelen. Wanneer vrouwen hun gedrag aanpassen — een andere route kiezen, sleutels tussen de vingers houden of een codewoord gebruiken in een café — laat dat zien dat echte veiligheid nog niet vanzelfsprekend is. Er gebeurt gelukkig al veel en ondernemers nemen hun verantwoordelijkheid, maar er is meer nodig. 

Ook de lokale politiek kan en moet een grotere rol spelen. Dat betekent gerichte handhaving op straatintimidatie en duidelijke communicatie dat dit gedrag onacceptabel is. Daarnaast is samenwerking met scholen, sportverenigingen en maatschappelijke organisaties essentieel om bewustwording en respectvol gedrag te stimuleren. 

Laagdrempelige meldpunten en zorgvuldige opvolging van meldingen zijn cruciaal, zodat slachtoffers zich gehoord en serieus genomen voelen. Vrouwveiligheid is geen niche, maar een basisvoorwaarde voor vrijheid en gelijkwaardigheid. 

Iedereen moet zich, ongeacht tijd of plaats, veilig kunnen bewegen in onze gemeente. Dat vraagt om blijvende inzet, duidelijke keuzes en samenwerking tussen overheid, ondernemers en inwoners.

Wij Putten

In ons verkiezingsprogramma pleit Wij Putten voor een wijkscan naar de veiligheidsbeleving in de openbare ruimte. Daarbij is specifieke aandacht voor meisjes en vrouwen uiteraard van groot belang. Want veiligheid gaat niet alleen over incidenten, maar ook over hoe veilig je je voelt op straat, in het park of op fietsroutes.

In dat licht heeft Wij Putten in september vorig jaar het college, via de wereldwijde campagne ‘Orange the World’, gevraagd extra aandacht te vragen voor de onveiligheid die meisjes en vrouwen ervaren. Helaas is dat nog onvoldoende van de grond gekomen.

Er bestaat weliswaar al een gemeentelijke meldapp, maar die is vooral bedoeld voor praktische zaken zoals een losse stoeptegel of kapotte verlichting. Er is geen laagdrempelige manier om specifiek het onveiligheidsgevoel of ervaringen van meisjes en vrouwen te melden. Dat moet beter. Met een gerichte wijkscan willen wij concrete verbeterpunten in beeld brengen en zorgen voor echte stappen naar een veiliger Putten.

Gemeentebelangen

Als 22-jarige vrouw in Putten merk ik (Merel van de Koot) dat ik ’s avonds automatisch alerter ben. Niet omdat Putten geen fijne plek is, want dat is het juist wel, maar omdat je toch opgroeit met het idee dat je moet opletten.

Er gebeurt gelukkig al veel: betere verlichting, aandacht voor meldingen en samenwerking met ondernemers en buurtpreventie. Tegelijk gaat vrouwveiligheid niet alleen over hoe een straat eruitziet, maar vooral over hoe we met elkaar omgaan. Preventie, bewustwording en zichtbare handhaving blijven daarom belangrijk.

Voor GemeenteBelangen Putten is het uitgangspunt simpel: de straat is van iedereen. We blijven investeren in sociale veiligheid en een veilige openbare ruimte, zodat je je ook ’s avonds gewoon vrij voelt om naar buiten te gaan.

ONTBREKEN VAN REACTIE
Helaas ontbreekt de zienswijze van CDA Putten in dit overzicht. Zij hebben deze niet bij de redactie ingediend.

Lees ook

‘De burger is het belangrijkst in onze democratie’