Marieke Michielsen

Gerrit Ritmeester ging in april 2016 voor veertien maanden naar Tadjikistan met Artsen Zonder Grenzen . ,,Eigenlijk ben ik uit Putten vertrokken om na mijn scheiding een andere invulling aan mijn leven te geven en te helpen waar mogelijk. Dat bracht mij toen bij Artsen Zonder Grenzen. Het was een heel bijzondere ervaring. Ik was verantwoordelijk voor eigenlijk alles wat nodig is om een missie te runnen; HR, IT, Finance, Security, Logisitek, Constructie van bijvoorbeeld laboratorium in ziekenhuis en ik was plaatsvervangend missieleider. De missie daar was HIV- en TB-bestrijding. Om persoonlijke redenen kon ik toen geen andere missies voor AZG doen, maar ik kwam bij een Nederlands bedrijf in Ethiopië terecht, waar de missie ook bestaat uit het helpen van mensen. 'Meer met minder' is hier het motto en ik werd en word daar echt gelukkig van. Met alleen basisvoorzieningen wonen en werken en verder weinig meer is een ander soort 'stress' dan in het westen en dat bevalt mij goed. Je krijgt er heel veel anders voor terug.''

Meer met minder is hier het motto en ik werd en word daar echt gelukkig vanRitmeester woont nu 2,5 jaar in Ethiopië. Hij is getrouwd met een Ethiopische vrouw en samen hebben zij vorig jaar een zoon gekregen. In Nederland wonen nog twee zonen en dochter uit zijn eerste huwelijk. ,,Ik woon nu in Debre Zeit, vanwege politieke redenen en spanningen wordt die plaats nu Bishoftu genoemd. Het is een plaats beroemd om zijn zeven meren en mooie resorts en ligt 40 kilometer van de Ethiopische hoofdstad Addis Abeba, wat nieuwe bloem betekent. We zitten iedere dag buiten en hebben uitzicht op de bergen. 's Avonds hebben we de hyena's op bezoek die eten komen halen.''

[VEEL NEDERLANDERS] Ritmeester is niet de enige Puttenaar in dit gebied. ,,Hier zitten ongeveer vijftig Nederlanders waarvan er velen van de Veluwe komen. Dat hier zoveel Nederlanders zitten is de 'schuld' van Gert van Putten, een ondernemer uit Terschuur en Henk Jansen, ook uit Putten (in 2016 overleden), die ruim dertig jaar geleden hier naartoe kwamen, bedrijven oprichtten en vervolgens veel Nederlandse ondernemers overgehaald hebben om ook hier te komen en met hun bedrijven de lokale bevolking hier te helpen. Van alle buitenlandse bedrijven exporteert Nederland het meest en dat is hard nodig voor de economie hier.''

Gerrit Ritmeester werkt nu bij Crown Packaging and Plastics, een bedrijf dat plastic cups maakt in diverse soorten en maten voor bijna de hele 'dairy industrie', maar ook voor onder andere Heineken en Bavaria, die hier ook fabrieken hebben. ,,Ik ben hier in augustus 2017 begonnen als technisch operationeel manager, maar ben sinds maart 2019 General Manager. Het bedrijf telt zeventig medewerkers en we werken in ploegendienst, vijf dagen in de week 24 uur per dag. We voorzien 44 gezinnen in de community van gratis stroom en water. We ondersteunen gezinnen zodat hun kinderen naar school kunnen gaan. We hebben schoollokalen gebouwd, ondersteunen structureel een school voor blinde kinderen en dakloze kinderen in Addis. Met Pasen gaan we met een grote groep Nederlanders langs arme mensen in de wijken en brengen dan kleding en voedsel. Je komt zeer schrijnende situaties tegen. We doen alles wat mogelijk is om met name kinderen te helpen aan een betere toekomst. Het is erg dankbaar werk en ik ben blij dat ik daaraan mag bijdragen.''

Op cultureel en historisch gebied is er volgens de oud-Puttenaar ook enorm veel te zien. Je moet er alleen wel veel voor reizen[ANDER LEVEN] Ritmeester woont nu 2,5 jaar in Ethiopië, maar kan al een boek vol schrijven over hoe anders zijn leven daar is ten opzichte van zijn leven in Nederland. ,,Geen dag is hetzelfde en je weet nooit wat de dag zal brengen. Plannen is bijna niet mogelijk. Ik vind dat uitdagend, maar het is ook spannend. Om 6.00 uur in de ochtend start hier de dag en is het 00.00 uur. Dat heeft in het begin voor mij wel verwarring gegeven als ik een afspraak met iemand moest maken. Ik sprak af om er om 11.00 uur te zijn, maar dat is hier 17.00 uur in de middag. Daar ging iets fout dus. Hier leven we nu in 2012, en vieren we oud en nieuw in september. Kerst wordt op 7 januari gevierd, dus vieren we dit tweemaal als Nederlanders hier.''

Het klimaat vindt Ritmeester heerlijk. Hij draagt eigenlijk alleen een jas in het regenseizoen van juni tot en met september. Dan valt er net zoveel regen als in Nederland het hele jaar. Gemiddeld is de temperatuur in het gebied waar hij woont 25 graden. Op cultureel en historisch gebied is er volgens de oud-Puttenaar ook enorm veel te zien. Je moet er alleen wel veel voor reizen. De natuur is volgens Ritmeester prachtig en afwisselend en religie is erg belangrijk in Ethiopië. 95 procent van de bevolking is gelovig. De meesten zijn orthodox, protestant of moslim. ,,De kerken hebben luidsprekers en bijna iedere dag, maar zeker rond feestdagen, beginnen ze midden in de nacht met speciaal ontwikkelde tonen de gebeden te 'zingen'. En dat gaat de hele nacht door. Je hebt pech als je direct naast zo'n kerk woont.''

[STROOMUITVAL] Een nadeel van het leven in Ethiopië is volgens de oud-Puttenaar dat meer dan één keer per dag de stroom uitvalt, soms wel dagenlang. ,,Vorig jaar hadden we drie maanden stroomrantsoenering, omdat er te weinig regen was gevallen. Per dag had je twaalf uur stroom als je geluk had en dat wisselde per week van morgen/ochtend naar middag/avond. Bij ons thuis valt op werkdagen de stroom om 19.00 uur 's avonds uit omdat een fabriek dan opstart. Dat kan het netwerk niet aan en de stroom valt uit. Vervolgens moet iemand uit de buurt hier komen om in het transformatorhuis de schakelaar weer aan te zetten. Dus als hij weg is heb je pech. En er is regelmatig geen water, het is nog steeds een ontwikkelingsland. Met naar schatting 150 miljoen inwoners waarvan 75 procent jonger is dan 28 jaar en waar geen minimumsalaris is, zijn hier nog veel uitdagingen. De werkloosheid is erg hoog.''

Er zijn zeer veel stammen waarvan velen nu de macht opeisen en Facebook is daarbij een gevaarlijk mediumSinds eerste minister Abiy in 2018 is gekozen, is er meer vrijheid in Ethiopië. Hij heeft de Nobelprijs voor de vrede gekregen. Toch is er volgens Ritmeester zeker geen vrede in het land. ,,Er zijn zeer veel stammen in Ethiopië waarvan velen nu de macht opeisen en Facebook is daarbij een gevaarlijk medium hier. De mensen geloven alles wat geplaatst wordt en waaien met alle winden mee. Ik heb nu twee keer meegemaakt dat ik door ernstige onlusten waarbij veel doden vielen niet naar huis kon. In Nederland krijg je dat nieuws niet mee, alleen dat Jesse Klaver onlangs 'bevrijd' moest worden. Maar over alle doden hier werd niet in Nederlands nieuws gerept.''

Ook zelf ondervond Ritmeester eens aan den lijve hoe gevaarlijk het kan zijn om te leven in Ethiopië: ,,Rijdend in de auto werd ik gestopt door politie en kreeg ik Kalashnikov op mij gericht. Ik moest een college naar vliegveld brengen en had ergens gereden waar het niet mocht. Ze wilden dat ik hun geld gaf voordat ik verder mocht. Maar door mij van de domme te houden liep het met een sisser af en mochten we verder.''

[CHINA] Technisch is Ethiopië failliet en hebben de Chinezen het land bijna 'in bezit'. Door het geven van veel en hoge leningen die Ethiopië niet kan terugbetalen, komt het land steeds meer in handen van China. ,,Er zijn ook vreselijk veel Chinezen hier aanwezig. De mensen kennen blijkbaar niet het verschil tussen Chinezen en West-Europeanen en roepen ook te pas en te onpas 'China' naar ons. Het IMF en de Wereldbank hebben ook leningen verstrekt aan Ethiopië, maar eisen gesteld aan onder andere de waarde van de munt. Twee jaar geleden werd de Ethiopische Birr met 15 procent gedevalueerd en nu komt daar maandelijks stiekem een paar procent bij. Dat komt de armoede niet ten goede hier. Als bedrijf hebben we onze medewerkers hierbij direct gecompenseerd door de salarissen te verhogen.''

Ritmeester raakt niet uitgepraat over de ervaringen die hij opdeed in zijn nieuwe thuisland. ,,Ethiopië is het land met de meeste verkeersdoden per bevolkingshoofd. Ik heb zoveel ongelukken met veel doden en gewonden meegemaakt, dat het zo bizar is dat de regering hier niets aan doet. Iedere dag kom je een wel langs een plek waar net weer een ongeluk is gebeurt. En je vraagt je soms af hoe het mogelijk is. Het wrak ligt of staat dan op een plek waar je normaal nooit een auto zou kunnen krijgen.''

Jarenlang heeft de voormalige regering de mensen bewust dom gehouden en intelligente mensen omgebracht[BEWUST DOM] Het gemiddeld IQ in Ethiopië ligt op 62. Jarenlang heeft de voormalige regering de mensen bewust dom gehouden en intelligente mensen omgebracht, of het land uitgejaagd. ,,Ethiopië is nooit gekolonialiseerd geweest en ik denk dat, dat een gemis is. Ze hebben geen ervaring met 'anders' denken en doen en weten zeker dat ze super goed zijn in alles wat ze doen en dat is erg uitdagend hier. Op papier hebben ze masters en bachelor degrees, maar in de praktijk kunnen ze weinig. We zijn nog steeds op zoek naar een goede elektricien. We hebben zeventig kandidaten gehad met de beste papieren. En de praktijktest die we voor ze hebben, een lamp met schakelaar en timer aansluiten, heeft tot op heden nog maar één kandidaat voor elkaar gekregen.''

Etnische zuiveringen vinden nog steeds plaats in het land. ,,Twee jaar geleden gingen Oromifa-jongeren de deuren langs en controleerden wie uit de provincie kwamen en wie niet. Wie hier niet vandaan kwam, werd zonder pardon uit het huis getrokken en op transport gezet naar buiten de provincie, waarbij vervolgens Oromifamensen het ontruimde huis betrokken. Amhaars is de officiële voertaal. Maar de provincie Oromia, de grootste in dit land, wil dat iedereen in de provincie Oromifa spreekt en alles, ook logo's op de winkels, in Oromifa schrijft. LG bijvoorbeeld krijgt daardoor een hele rare naam omdat het letterlijk niet te vertalen is. In Augustus zullen hier vrije verkiezingen zijn. Veel buitenlanders vrezen de uitkomst. Velen van hun zullen dan Ethiopië verlaten omdat voorspeld wordt dat er veel onrust zal zijn. Wij blijven hier.''

Kortom geen dag is het zelfde voor Ritmeester. ,,Toch heb ik het hier naar mijn zin en denk dat ik hier met een missie zit. Ik hoop nog meer van het land te zien en leren en ik ga uit van het positieve en hoop toch dat het land voor het juiste kiest en kan dan zeker kan uitgroeien tot een land met veel welvaart. Potentie is er.''

Eigen foto
Foto: Eigen foto
Arme kinderen komen met school op bezoek bij het bedrijf waar Ritmeester werkt.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
Als het Meskelfeest - het vinden van het Ware kruis wordt gevierd, worden in Ethiopie enorme vreugdevuren aangestoken.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
Puttense familie Bout op bezoek, met (Ethiopische) koffie.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
Wandelen met Nederlanders in de omgeving.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
Het kan heel hard regenen tijdens het regenseizoen.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
De omgeving van de Blauwe Nijl. Ritmeester maakte deze foto tijdens een bedrijfsuitje.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
Het huis waar Gerrit Ritmeester woont.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
De omgeving van Bishoftu.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
Een straaljager stort neer vlak bij het bedrijf waar Ritmeester werkt.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
Een van de vele meren in Ethiopie, nijlpaarden en krokodillen zijn aanwezig.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
Crowne Packaging and Plastics.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
Links de orthodoxe kerk.
Eigen foto
Foto: Eigen foto
De omgeving van de Blauwe Nijl.