column

21 april 2026 om 10:14

'Stemming'

De gemeenteraadsverkiezingen liggen alweer een eind achter ons. Basisschool De Schovenhorst maakt in verkiezingstijd van haar speelzaal een stembureau. Dat vinden we ook belangrijk om te doen voor onze leerlingen. Zo kunnen zij de democratie aan het werk zien. Maar de mensen die hun stem komen uitbrengen, kunnen ook zien hoe het er nu aan toegaat op een moderne basisschool. Want eerlijk, daar kan de samenleving ook wat van leren. School is niet een afspiegeling van de maatschappij, maar in deze tijden vaak een voorbeeld voor hoe het ook kan. In de klaslokalen worden veel spelletjes gespeeld, maar gelukkig niet dezelfde als in Den Haag. 

Twee weken vóór de gemeenteraadsverkiezingen rijdt er een oudere mevrouw met haar scootmobiel ons schoolplein op, ik zie haar parkeren in de fietsenstalling. Een minuutje later is ze aan het wandelen door de schoolbibliotheek en wil ze net bij het lokaal van groep 4 aankloppen. Ik vraag haar of ik haar kan helpen. Ze draait zich naar me toe en overhandigt mij haar stempas. ‘Maar mevrouw’ zeg ik, ‘het stemmen is pas over een paar weken.’ Ze is zichtbaar beschaamd. ‘Wilt u misschien een kopje koffie, nu u er toch bent?’ vraag ik. Daar heeft ze geen behoefte aan, wel wil ze iets uitleggen. 

Ze heeft wat jaren terug een hersenbloeding gehad, daardoor praat ze nu vaak te zacht en is ze soms in de war. ‘Het is wel goed dat u komt stemmen’ zeg ik, ‘al bent u dus iets te vroeg’. De mevrouw vertelt dat ze nooit in haar leven een stemronde heeft overgeslagen en dat ze de afgelopen tijd alleen maar heeft gelezen in de verschillende verkiezingsboekjes. Ze vraagt of ik het schoolhoofd ben, wat klopt, al vertel ik haar dat die term tegenwoordig niet meer gebruikt wordt. Ze deelt met mij een prachtig verhaal over hoe haar broer vroeger extra leeslessen kreeg van het schoolhoofd zodat hij “op z’n minst de post kon lezen en de belastingen kon doen”. Buiten bij de scootmobiel zeg ik dat ik haar over een halve maand weer op school zie. Ze aait over mijn schouder.

Op de dag van de verkiezingen sta ik in het stemlokaal als er een man luidruchtig tegen de medewerker zegt dat hij hem vorig jaar ook gezien heeft. “Jij bent die linkse rakker!” roept hij. De medewerker glimlacht opgelaten naar de andere mensen. De man kijkt boos, schuifelt naar het stemhokje en pakt het rode potlood op. Iedereen hoort hem mopperen. De oude mevrouw zie ik die dag niet. Ik hoop dat ze ’s avonds haar stem heeft laten horen, hoe zacht die ook geworden is.

Frank Jongbloed