Column Jelle Riet: Mantelzorg

Binnenkort is het weer de Dag van de Mantelzorger. Vorig jaar werden er op het marktplein in Putten rode rozen uitgedeeld. Ik liep er met een boog omheen, want zo mantelzorgerig voel ik me niet. Later bleek dat je die rozen juist moest geven aan iemand die onbaatzuchtig voor een ander zorgt. Tja, daar ken ik er wel een paar van in ons dorp.
Wie niet.

Het woord mantelzorg is ontleent aan de mantel van Martinus van Tours. In Putten is deze Sint Maarten nauwelijks bekend. Van oorsprong natuurlijk een katholiek feest, maar als je ziet hoe groot Sint Nicolaas hier is, kan dat de reden van zijn onbemindheid niet zijn. Wij vieren Sint Nicolaas, niet Sint Maarten. Maar, Sinterklaas komt om cadeaus te geven; van hem verwachten we strooigoed en presentjes. Terwijl Sint Maarten ons juist wijst op het zorgen voor elkaar. Om te geven. Om naast elkaar te staan, als een mantel. Om niet.

Mantelzorger zijn is tegenwoordig geformaliseerd. Met de komst van de participatiesamenleving is mantelzorg omkaderd en kun je er, onder bepaalde voorwaarden, een compliment voor krijgen. Hoe begrijpelijk die voorwaarden ook zijn – minimaal acht uur per week, minstens drie maanden achtereen – met het definiëren van mantelzorg ga je voorbij aan de bedoeling. Zo had Martinus van Tours het toch niet bedacht. Die Romeinse soldaat werd al heiligverklaard voor het weggeven van een halve mantel. Me dunkt dat slechts een uurtje per week voldoende moet zijn voor een compliment.

Het is dan ook aan de zorgontvanger zelf of de ontvangen hulp een complimentje waard is. Niet aan de gemeente met z’n voorwaarden.

Soms gebeurt er iets ingrijpends in je leven: je wordt ziek, verliest je baan, raakt jezelf of een geliefde kwijt. Dan word je gedwongen stil te staan bij wat zich aandient. Wat bijzonder als er dan omstanders zijn die ook stil gaan staan. Die naast je gaan staan, stil zitten en er gewoon zijn. Of juist opstaan en praktische of verzorgende hulp bieden. Er zijn als een mantel.

Volgens de letter van de gemeentewet is lang niet iedereen mantelzorger. Maar we zorgen allemaal voor de mensen om ons heen. Zeker in ons mooie dorp proberen we altijd verder te kijken dan wat wordt opgelegd, gevraagd of verwacht. We staan om elkaar heen, onbaatzuchtig. Als een mantel. Met of zonder voorwaardelijk compliment.

Lees ook

Column Jelle Riet: Zondagse luxe